Bóng lăn xuống bunker cạnh green, bạn bước vào, đặt nhẹ đầu gậy xuống cát sau bóng như thói quen ở fairway. Chỉ một động tác đó đã là hai gậy phạt. Bunker là nơi có nhiều điều “được” và “không được” nhất trên sân, và phần lớn lỗi của người mới đến từ việc không biết ranh giới giữa hai nhóm này. Luật 12 trong Luật Golf của R&A và USGA thật ra ngắn, đọc một lần là đủ dùng cho cả mùa.
Thế nào là bóng nằm trong bunker?
Bunker là vùng cát được chuẩn bị riêng, thường là một hố trũng đã lấy bỏ cỏ và đất. Theo Luật 12.1, bóng ở trong bunker khi có bất kỳ phần nào của bóng chạm cát trên mặt đất bên trong mép bunker.
Những thứ sau không thuộc bunker:
- Thành, vách, mép bunker làm bằng đất, cỏ, cỏ xếp lớp hoặc vật liệu nhân tạo.
- Đất và mọi thứ đang mọc bên trong mép bunker như cỏ, bụi cây.
- Cát bị văng hoặc tràn ra ngoài mép.
- Các vùng cát khác trên sân không được chuẩn bị làm bunker, ví dụ khu cát tự nhiên (waste area).
Vì vậy, bóng nằm trên một mảng cỏ mọc giữa bunker, không chạm hạt cát nào, là bóng ở khu vực chung. Bạn được chạm gậy xuống đất như bình thường.
Bốn việc không được làm trước khi đánh
Luật 12.2b(1) liệt kê các hạn chế khi bóng của bạn nằm trong bunker. Trước khi thực hiện cú đánh, bạn không được:
- Cố ý chạm cát để thử. Dùng tay, gậy, cào hay vật gì khác chạm cát nhằm biết cát mềm hay cứng, dày hay mỏng.
- Chạm gậy vào cát ngay trước hoặc ngay sau bóng. Đây là lỗi đặt gậy khi vào thế đứng.
- Chạm cát khi swing thử. Muốn swing thử thì đứng ngoài bunker, hoặc swing trên không.
- Chạm cát trong lúc đưa gậy lên (backswing). Đầu gậy quệt cát khi bắt đầu kéo gậy cũng tính.
Vi phạm một trong bốn điều trên chịu hình phạt chung: hai gậy phạt trong đấu gậy, thua hố trong đấu đối kháng.
Những việc được làm mà nhiều người tưởng bị phạt
Bản luật 2019 nới khá nhiều, và bản 2023 giữ nguyên. Theo Luật 12.2a và 12.2b(2), bạn được:
- Nhặt vật rời tự nhiên như lá, cành cây, đá, quả thông (Luật 15.1). Chạm cát một cách hợp lý trong lúc nhặt không bị phạt. Nếu bóng xê dịch do bạn nhặt, bạn chịu một gậy phạt và đặt bóng lại.
- Dời vật cản di dời được như cào cát, chai nước, vỏ kẹo (Luật 15.2). Bóng xê dịch khi dời vật cản thì không phạt, đặt bóng lại.
- Xoay chân lún xuống cát để lấy thế đứng vững cho cú đánh hoặc cú swing thử.
- Đặt gậy, cào cát hay đồ dùng khác xuống cát, kể cả ném cào vào trong bunker.
- Chống gậy xuống cát để nghỉ, giữ thăng bằng hoặc khỏi ngã khi bước xuống vách dốc.
- Đo, đánh dấu, nhấc và đặt lại bóng khi một luật khác cho phép.
- Cào phẳng cát để giữ gìn sân, miễn là việc đó không cải thiện điều kiện cho cú đánh sắp tới của bạn (Luật 8.1a).
- Đập gậy xuống cát vì bực bội. Luật không phạt, dù hình ảnh thì không đẹp.
Bảng tra nhanh: được hay không được
| Hành động khi bóng còn trong bunker | Kết quả |
|---|---|
| Đặt đầu gậy xuống cát ngay sau bóng | Hình phạt chung (2 gậy hoặc thua hố) |
| Swing thử chạm cát | Hình phạt chung |
| Lấy tay bốc cát để xem độ ẩm | Hình phạt chung |
| Nhặt lá, đá cạnh bóng, bóng không xê dịch | Không phạt |
| Nhặt lá làm bóng xê dịch | 1 gậy phạt, đặt bóng lại |
| Dời cào cát làm bóng xê dịch | Không phạt, đặt bóng lại |
| Xoay chân lấy thế đứng | Không phạt |
| Đặt các gậy khác xuống cát | Không phạt |
Sau cú đánh: bóng ra hay chưa ra
Khi bóng đã ra khỏi bunker, mọi hạn chế chấm dứt. Bạn được chạm cát, cào cát thoải mái (Luật 12.2b(3)). Điều này vẫn đúng nếu cú đánh đưa bóng ra ngoài biên và bạn phải quay lại thả bóng trong chính bunker đó: bạn được cào phẳng trước khi thả.
Nếu bóng vẫn nằm trong bunker, bốn hạn chế ở trên tiếp tục áp dụng cho cú sau. Bạn vẫn được cào dấu chân và vết gậy vừa tạo ra để giữ gìn sân, nhưng không được cào theo cách làm tốt hơn vị trí bóng, thế đứng, vùng swing hay đường đánh của cú tiếp theo.
Bóng nằm quá xấu: bốn cách giải thoát theo Luật 19.3
Bóng cắm sâu dưới vách, hoặc nằm sát mép khiến bạn không có chỗ đứng. Bạn có quyền tuyên bố bóng không đánh được. Riêng trong bunker, có bốn lựa chọn:
- Gậy và khoảng cách, một gậy phạt: quay lại nơi đánh cú trước.
- Đường thẳng lùi sau trong bunker, một gậy phạt: thả bóng trên đường thẳng từ hố cờ qua vị trí bóng, lùi về sau, nhưng vẫn ở trong bunker.
- Giải thoát ngang trong bunker, một gậy phạt: thả trong phạm vi hai chiều dài gậy từ vị trí bóng, không gần hố hơn, vẫn ở trong bunker.
- Đường thẳng lùi sau ra ngoài bunker, hai gậy phạt: lùi trên cùng đường thẳng đó tới bên ngoài bunker rồi thả.
Phân tích kỹ hơn từng lựa chọn có trong bài bóng không đánh được theo Luật 19.
Bunker đọng nước sau mưa
Nước đọng tạm thời trong bunker là điều kiện sân bất thường. Luật 16.1c cho hai hướng xử lý:
- Miễn phạt: tìm điểm giải thoát hoàn toàn gần nhất trong bunker, thả bóng trong phạm vi một chiều dài gậy từ điểm đó, không gần hố hơn. Nếu cả bunker không còn chỗ nào khô hẳn, bạn thả tại điểm giảm ảnh hưởng nhiều nhất, vẫn trong bunker.
- Một gậy phạt: ra ngoài bunker theo đường thẳng lùi sau.
Bóng lún trong cát không được giải thoát miễn phạt. Quyền giải thoát bóng lún của Luật 16.3 chỉ áp dụng ở khu vực chung. Mùa mưa có thêm vài tình huống khác, shop gom lại trong bài chơi golf trời mưa.
Cào cát: phần phép lịch sự đi cùng luật
Luật không phạt người quên cào cát, nhưng dấu chân bạn để lại sẽ là thế bóng của người chơi sau. Cách làm gọn:
- Vào và ra bunker ở phía thấp, gần bóng nhất. Không leo lên vách cao.
- Mang cào theo, đặt cạnh chỗ đứng.
- Sau khi đánh, cào vết gậy, dấu chân, vừa cào vừa lùi dần ra.
- Để cào lại đúng nơi sân quy định, trong hoặc ngoài bunker tùy từng sân.
Cát bám rãnh gậy làm cú wedge kế tiếp mất xoáy rõ rệt. Sau mỗi cú đánh từ cát, bạn chải rãnh bằng cọ vệ sinh rãnh gậy rồi lau lại bằng khăn microfiber. Bóng dính cát khi lên green thì đánh dấu, nhấc lên lau sạch trước khi putt; một chiếc ball marker kim loại để sẵn trong túi quần là đủ.
Câu hỏi thường gặp
Chạm gậy xuống cát trong bunker bị phạt mấy gậy?
Hai gậy phạt trong đấu gậy, hoặc thua hố trong đấu đối kháng, nếu bạn chạm cát ngay trước hay ngay sau bóng, khi swing thử, khi đưa gậy lên hoặc cố ý thử cát. Chống gậy để giữ thăng bằng hay đặt gậy thừa xuống cát thì không bị phạt.
Có được nhặt lá và đá trong bunker không?
Được. Từ năm 2019, bạn được nhặt vật rời tự nhiên trong bunker. Cẩn thận đừng làm bóng xê dịch, vì khi đó bạn chịu một gậy phạt và phải đặt bóng lại.
Bóng nằm sát cào cát thì xử lý thế nào?
Cào cát là vật cản di dời được. Bạn nhấc cào ra; nếu bóng lăn, đặt bóng lại vị trí cũ và không bị phạt. Nếu bóng không chịu nằm yên tại đó, đặt bóng ở điểm gần nhất mà nó nằm yên, không gần hố hơn và vẫn trong bunker.
Bóng nằm trong dấu chân người khác có được giải thoát không?
Không. Bạn đánh bóng như nó nằm. Đây là lý do mọi người nên cào cát sau khi đánh.
Muốn đưa bóng ra ngoài bunker mà không đánh thì mất mấy gậy?
Hai gậy phạt nếu bạn tuyên bố bóng không đánh được và thả bóng ngoài bunker theo đường thẳng lùi sau. Một gậy phạt nếu bạn quay lại nơi đánh cú trước theo cách gậy và khoảng cách.






