Tư thế đứng trước bóng, gọi là address hay setup, quyết định phần lớn chất lượng cú đánh trước khi gậy bắt đầu chuyển động. Người mới thường dồn sự chú ý vào cú vung, trong khi đứng quá xa, quá gần hoặc đặt bóng sai chỗ đã đủ gây ra những lỗi quen thuộc như trượt, đánh vào mũi gậy hay chém từ ngoài vào.
Bài này đi từng bước: hướng người, độ rộng hai chân, độ gập người ở hông, khoảng cách tới bóng và vị trí bóng theo từng loại gậy. Cách cầm gậy nằm ở bài riêng cách cầm gậy golf cơ bản, còn toàn cảnh các kỹ thuật nền tảng xem tại hướng dẫn chơi golf cơ bản.
Bước 1: đặt mặt gậy và hướng người trước
Trước khi chỉnh chân, hãy đứng sau bóng nhìn về phía mục tiêu và chọn một điểm nhắm, thường là vật nằm trên đường thẳng từ bóng tới mục tiêu. Sau đó đặt mặt gậy hướng thẳng vào mục tiêu, rồi mới bước vào đứng.
Golf Inside UK dùng hình ảnh hai đường ray tàu hỏa: một ray là đường từ bóng tới mục tiêu, ray kia là đường chạy dọc theo người. Chân, hông và vai nằm song song với đường ray của mục tiêu. Mặt gậy hướng vào mục tiêu trước, cơ thể song song sau. Nếu nhắm lệch, bạn sẽ phải bù lại trong lúc vung, và đó là nguồn gốc của nhiều cú đánh lệch hướng.
Bước 2: độ rộng hai chân theo từng loại gậy
Không có con số chính xác dành cho mọi người. National Club Golfer nhấn mạnh độ rộng phù hợp là độ rộng đủ để bạn xoay người trong cú vung lên. Điểm xuất phát thông dụng, theo Golf Inside UK, là bằng vai (tính từ ngoài vai này sang ngoài vai kia).
| Loại gậy | Độ rộng chân | Dồn trọng lượng khi đứng |
|---|---|---|
| Driver | Rộng hơn vai một chút | Khoảng 55% ở chân sau |
| Iron trung (6-7-8) | Bằng vai | Khoảng 50/50 |
| Wedge | Hẹp hơn vai một chút | Khoảng 55% ở chân trước |
Các con số trong bảng là hướng dẫn của một nguồn, không phải luật. Nếu đứng rộng đến mức khó xoay hông, hãy thu hẹp lại; nếu đứng quá hẹp, người dễ mất thăng bằng khi vung mạnh.
Bước 3: gập người từ hông, không gập từ lưng
Đây là bước nhiều người mới làm sai nhất. Golf Inside UK mô tả: gập từ hông để ngực hướng về phía bóng, đầu gối chỉ chùng nhẹ. Gập đầu gối quá nhiều sẽ làm hông khó gập và dồn áp lực lên gót chân.
Có thể làm theo thứ tự này:
- Đứng thẳng, hai chân rộng bằng vai, tay duỗi cầm gậy ngang trước người.
- Nghiêng người về phía trước bằng cách đẩy mông ra sau, lưng giữ tự nhiên.
- Chùng nhẹ hai đầu gối.
- Thả hai tay buông xuống tự nhiên theo trọng lực.
Một huấn luyện viên được National Club Golfer trích dẫn gợi ý khoảng 20 độ gập hông và khoảng 20 độ cong lưng trên. Đây là quan điểm của một người, không phải chuẩn chung, và Golf Inside UK cũng nói không có góc nào là chuẩn tuyệt đối. Chỉ cần thấy mình cân bằng, lưng không gồng và tay buông tự nhiên là đủ.
Để kiểm tra, thử để một cây gậy dựa vào mặt sau cánh tay: theo National Club Golfer, gậy sẽ chạm vào đầu gối nếu tư thế hợp lý.
Bước 4: đứng cách bóng bao xa
Golf Monthly đưa ra một thói quen đơn giản. Đứng thẳng, hai chân rộng bằng vai, duỗi tay. Gập từ hông, chùng gối, để tay buông xuống, rồi nhích lên hoặc lùi lại cho đến khi đầu gậy nằm ngay sau bóng.
Khoảng cách giữa hai bàn tay và đùi gần như giữ nguyên với mọi loại gậy. Gậy dài hơn thì bạn đứng xa bóng hơn, gậy ngắn thì đứng gần hơn. Nhờ vậy, cùng một cách vào thế có thể dùng từ iron 9 đến driver.
- Đứng quá xa: phải với tay ra, dễ chém từ ngoài vào, ra slice và đánh vào mũi gậy.
- Đứng quá gần: người bị bó chặt, gậy đi ra ngoài khi đưa lên, và có nguy cơ trượt hosel (shank).
Muốn hiểu thêm vì sao các lỗi ra slice hay hook xảy ra, đọc bài draw, fade, hook và slice là gì.
Bước 5: đặt bóng ở đâu
Vị trí bóng thay đổi theo gậy, vì mỗi gậy chạm bóng ở một điểm khác nhau trên đường vung. Theo Golf Inside UK, với wedge bóng nằm giữa hai chân; gậy càng dài thì bóng càng dịch dần về phía chân trước; với driver, bóng ở phía trong chân trước.
National Club Golfer nói rõ hơn cho driver: bóng thẳng hàng với vai trước cho cú đánh trung tính; dịch vào trong vai trước nghiêng về cú draw và cú chạm đi xuống; dịch ra ngoài thì nghiêng về fade và cú chạm đi lên. Với người mới, hãy bắt đầu ở vị trí trung tính rồi mới thử điều chỉnh.
Các nguồn trên chỉ nêu vị trí cụ thể cho wedge và driver. Với iron trung, vị trí nằm giữa hai mốc đó, và cách dễ nhất để tìm điểm phù hợp là nhờ huấn luyện viên xem trực tiếp.
Lỗi thường gặp và cách nhận ra
- Bóng đi lệch đều một phía: kiểm tra lại hướng chân, hông, vai có song song với đường nhắm hay chưa.
- Hay đánh vào mũi gậy: có thể đang đứng quá xa; làm lại thói quen Bước 4.
- Hay shank hoặc thấy cú vung bị bó: có thể đứng quá gần.
- Mỏi gót chân, khó xoay hông: gập đầu gối quá nhiều; quay lại Bước 3 và gập từ hông.
Chiều dài gậy cũng ảnh hưởng đến cách đứng. Nếu bạn luôn phải co người hay với người dù đã làm đúng các bước, có thể gậy chưa vừa với bạn; xem bài club fitting là gì.
Thực hành ở sân tập
Tư thế chỉ trở thành thói quen khi lặp lại. Ở lần đầu ra sân tập, hãy dành vài phút đầu để làm đúng thứ tự: nhắm, đặt mặt gậy, vào thế, kiểm tra khoảng cách, rồi mới đánh. Xem hướng dẫn chi tiết cho buổi đầu tiên tại lần đầu ra sân tập golf (driving range).
Một mẹo nhỏ là đặt một cây gậy khác nằm dưới đất, song song với đường nhắm, ngay sát mũi giày. Chiếc gậy đó là ray thứ hai, giúp bạn thấy ngay khi chân hoặc vai bị lệch. Nếu có thể, nhờ người khác quay video từ phía sau, hướng về mục tiêu, để nhìn lại độ gập hông và vị trí bóng.
Câu hỏi thường gặp
Đứng rộng bao nhiêu thì đúng?
Điểm xuất phát thông dụng là bằng vai; driver rộng hơn một chút, wedge hẹp hơn một chút. Độ rộng đúng là độ rộng cho phép bạn xoay người dễ dàng mà không mất thăng bằng.
Bóng nên đặt ở đâu khi đánh driver?
Theo National Club Golfer, vị trí trung tính là thẳng hàng với vai trước. Dịch bóng vào trong hoặc ra ngoài sẽ đổi kiểu tiếp xúc và đường bay.
Làm sao biết mình đứng quá xa hoặc quá gần?
Đứng quá xa thường khiến phải với tay, hay đánh vào mũi gậy; đứng quá gần thì người bị bó và dễ shank. Làm theo thói quen ở Bước 4 để có một khoảng cách ổn định.
Có cần gập lưng nhiều để chạm bóng không?
Không. Gập từ hông, giữ lưng tự nhiên và chùng nhẹ đầu gối. Gập đầu gối quá nhiều sẽ làm hông khó gập.
Đọc thêm
- Golf cho người mới bắt đầu: tổng quan từ dụng cụ đến buổi tập đầu tiên.
- Cách cầm gậy golf cơ bản: grip, bàn tay và găng.
- Lần đầu ra sân tập golf: cách tập trong buổi đầu.
Nếu bạn có ảnh hoặc video tư thế đứng của mình và muốn hỏi, gửi qua Zalo 0899 229 669 của shop.



