Buổi đầu ra sân, bạn sẽ nghe bạn chơi nói “hố này tôi bogey”, “suýt birdie” hay “giữ được par là mừng”. Đây là cách người chơi golf gọi tên điểm của từng hố, thay cho việc đọc con số gậy. Hiểu bộ tên gọi này giúp bạn ghi thẻ điểm đúng, theo kịp câu chuyện trong nhóm và đặt mục tiêu hợp với trình độ. Bài viết giải thích par là gì, từng tên gọi từ albatross tới triple bogey tương ứng với bao nhiêu gậy, cách đọc tổng điểm cả vòng và mức điểm thực tế cho người mới.
Par là gì?
Par là số gậy chuẩn mà một người chơi giỏi được kỳ vọng dùng để hoàn thành một hố trong điều kiện bình thường. Con số này đã tính sẵn hai cú putt trên green. Par của mỗi hố được sân ấn định, chủ yếu dựa vào chiều dài, có xét thêm độ khó như dốc lên, chướng ngại hay hướng gió thường gặp.
| Loại hố | Số gậy lên green chuẩn | Đặc điểm |
|---|---|---|
| Par 3 | 1 | Hố ngắn, phát bóng nhắm thẳng green |
| Par 4 | 2 | Một cú phát và một cú tiếp cận |
| Par 5 | 3 | Hố dài, người đánh xa có thể lên green sau hai gậy |
Cộng par của mười tám hố lại, ta có par của sân. Sân mười tám hố tiêu chuẩn thường có par 72, gồm bốn hố par 3, mười hố par 4 và bốn hố par 5; cũng có sân par 70 hoặc 71. Par in ngay trên thẻ điểm và trên biển ở mỗi khu phát bóng.
Tên gọi điểm của một hố
Mọi tên gọi đều so số gậy bạn đánh với par của hố đó.
| Tên gọi | So với par | Ví dụ trên hố par 4 |
|---|---|---|
| Albatross (double eagle) | −3 | 1 gậy |
| Eagle | −2 | 2 gậy |
| Birdie | −1 | 3 gậy |
| Par | 0 | 4 gậy |
| Bogey | +1 | 5 gậy |
| Double bogey | +2 | 6 gậy |
| Triple bogey | +3 | 7 gậy |
Birdie
Ít hơn par một gậy. Trên hố par 3 là vào lỗ sau hai gậy, par 4 sau ba gậy, par 5 sau bốn gậy. Tên gọi xuất phát từ tiếng lóng Mỹ đầu thế kỷ 20, khi “bird” được dùng để chỉ một thứ gì đó xuất sắc. Với người chơi phong trào, một birdie trong vòng là điều đáng nhớ.
Eagle
Ít hơn par hai gậy. Thường gặp nhất trên hố par 5 khi người chơi lên green sau hai gậy rồi putt một lần, hoặc chip thẳng vào lỗ. Đã lấy tên chim cho birdie thì thành tích hiếm hơn được gọi theo loài chim lớn hơn.
Albatross
Ít hơn par ba gậy: hai gậy trên hố par 5 hoặc một gậy trên hố par 4. Ở Mỹ thường gọi là double eagle. Đây là thành tích hiếm hơn cả hole-in-one, vì cần một cú đánh rất dài vào thẳng lỗ.
Hole-in-one
Còn gọi là ace: phát bóng một gậy vào lỗ. Trên hố par 3, hole-in-one đồng thời là một eagle. Ở nhiều câu lạc bộ, người ghi hole-in-one theo lệ sẽ mời đồ uống cả nhóm, và giải đấu thường treo giải riêng cho thành tích này.
Bogey, double bogey, triple bogey
Bogey là nhiều hơn par một gậy. Thú vị là ở Anh cuối thế kỷ 19, “bogey” từng là tên của điểm chuẩn; về sau khi chuẩn “par” khắt khe hơn phổ biến, bogey mới thành tên gọi cho par cộng một. Nhiều hơn hai gậy là double bogey, ba gậy là triple bogey. Từ bốn gậy trở lên, người chơi thường đọc thẳng con số, ví dụ “hố đó tôi đánh chín gậy”.
Đọc tổng điểm cả vòng
Trong đấu gậy, tổng điểm được đọc theo hai cách. Cách thứ nhất là tổng số gậy: 90 gậy, 100 gậy. Cách thứ hai là so với par của sân: trên sân par 72, đánh 90 gậy là “cộng 18”, đánh 70 gậy là “âm 2”, đánh đúng 72 là “even par” hay “bằng par”. Bảng điểm giải đấu chuyên nghiệp dùng cách thứ hai nên bạn thấy các con số như −10 hay +3.
Trên thẻ điểm, bạn luôn ghi số gậy thực của từng hố, kể cả gậy phạt. Nhiều người khoanh tròn hố birdie và kẻ ô vuông quanh hố bogey để nhìn lại cho nhanh; đó là thói quen chứ không phải quy định. Cách ghi và cộng thẻ được hướng dẫn kỹ trong bài cách đếm gậy và tính điểm golf cơ bản.
Điểm gộp, điểm net và “net double bogey”
Điểm gộp (gross) là số gậy thực đánh. Điểm net là điểm gộp trừ đi số gậy chấp theo handicap của bạn, nhờ đó người mới và người chơi lâu năm có thể thi đấu công bằng. Trong hệ thống handicap thế giới, khi nộp điểm để tính handicap, điểm tối đa được ghi cho một hố là net double bogey: par của hố cộng hai gậy, cộng thêm số gậy chấp bạn được nhận ở hố đó. Quy định này giữ cho một hố thảm họa không làm méo chỉ số của bạn. Chi tiết có trong bài handicap golf là gì và cách tính.
Người mới nên đặt mục tiêu điểm nào?
Par là chuẩn của người chơi giỏi, không phải chuẩn của người mới. Mục tiêu thực tế theo từng giai đoạn:
- Những vòng đầu: hoàn thành mỗi hố trong khoảng gấp đôi par. Nếu vượt quá, nhặt bóng và sang hố sau để giữ nhịp chơi cho cả sân.
- Giai đoạn tiếp theo: coi double bogey là “par cá nhân”. Giữ được double bogey ở cả mười tám hố trên sân par 72 là 108 gậy.
- Chơi bogey: trung bình mỗi hố hơn par một gậy, tức khoảng 90 gậy. Đây là cột mốc mà phần lớn người chơi phong trào hướng tới.
Cách tiến nhanh nhất tới các mốc này là tránh điểm lớn, chứ không phải săn birdie. Một hố mất bóng hai lần tốn nhiều gậy hơn số gậy bạn tiết kiệm được từ ba hố đánh hay.
Chuẩn bị gì để tránh những gậy phạt không đáng
Điểm số chịu ảnh hưởng của cả những thứ rất nhỏ trong túi:
- Đủ bóng để không phải đánh dè dặt ở hố có nước. Bóng lướt trong danh mục bóng golf cũ là lựa chọn tiết kiệm cho giai đoạn còn hay mất bóng.
- Găng tay khô và tee đúng chiều cao cho cú phát; cả hai có trong danh mục găng tay và tee.
- Một chiếc ball marker để đánh dấu bóng đúng luật trên green, giá 55.000₫ cho bộ ba cái.
- Nếu muốn gom đủ đồ trong một lần mua, combo ra sân giá 680.000₫ gồm một hộp 12 bóng lướt, một găng tay và một túi tee.
Câu hỏi thường gặp
Birdie là mấy gậy?
Birdie không phải một con số cố định mà là ít hơn par của hố một gậy: hai gậy ở hố par 3, ba gậy ở hố par 4, bốn gậy ở hố par 5.
Eagle và albatross khác nhau thế nào?
Eagle là ít hơn par hai gậy, albatross là ít hơn par ba gậy. Albatross hiếm hơn nhiều vì đòi hỏi đưa bóng vào lỗ từ rất xa.
Hole-in-one trên hố par 4 gọi là gì?
Đó vừa là hole-in-one vừa là albatross, vì bạn đánh ít hơn par ba gậy. Trên hố par 3, hole-in-one tương đương một eagle.
Đánh bao nhiêu gậy thì gọi là “chơi bogey”?
Khi trung bình mỗi hố bạn hơn par một gậy. Trên sân par 72, đó là khoảng 90 gậy cho cả vòng.
Có tên gọi cho điểm ít hơn par bốn gậy không?
Có, gọi là condor, tức một gậy vào lỗ trên hố par 5. Thành tích này cực kỳ hiếm và hầu như bạn sẽ không gặp ngoài đời.





